Dương Lịch là gì? Nguồn gốc, cách tính và các loại lịch phổ biến

Dương lịch là gì? Nó có nguồn gốc từ đâu, tính như thế nào và tính đến hiện tại có bao nhiêu loại dương lịch? Loại lịch sử dụng trong thiết kế lịch hiện nay là loại lịch nào? Cùng thiết kế website Tất Thành tìm hiểu thông tin trong bài viết dưới đây nhé!

Nguyễn Thị Hiền
Hiền NT
14:28 20/06/19 trong cùng chuyên mục
Nếu bạn là một nhà thiết kế, không ít thì nhiều chắc bạn đã từng biết hay thậm chí là thử thiết kế các mẫu lịch, vậy có khi nào bạn nghĩ đến việc lịch được sử dụng trong các mẫu thiết kế lịch hiện nay là lịch gì hay chưa? Lịch mặt trăng, lịch mặt trời hay một loại lịch nào khác? Trên cơ bản chúng ta đều gọi lịch này là dương lịch. Vậy dương lịch là gì? Nó có nguồn gốc từ đâu, tính như thế nào và tính đến hiện tại có bao nhiêu loại dương lịch?

Dương lịch là gì?

Dương Lịch là gì? Nguồn gốc, cách tính và các loại lịch phổ biến
Dương lịch là gì?
 
Trên thực tế, khái niệm lịch được sử dụng phổ biến nhất hiện nay trong ngôn ngữ giao tiếp thông thường, thuật ngữ dương lịch là dùng để chỉ lịch Gregory, một loại lịch được tính toán dựa trên vị trí của Trái Đất trong chuyển động của nó xung quanh mặt trời.
Tính đến hiện tại, có rất nhiều loại lịch có cách thức tính ngày tháng dựa trên chuyển động trên nhưng chỉ Gregory là được sử dụng rộng rãi và được đặt ra là quy chuẩn chính xác nhất.

Nguồn gốc của lịch

Dương lịch hay Calendar là một thuật ngữ bắt nguồn từ tiếng La Mã cổ, có nghĩa là "sổ nợ". Ngày xưa lịch chỉ được sử dụng để tính số ngày con nợ trả lãi hàng tháng cho chủ nợ nhưng lâu dần khi dùng quen, từ này dần phát triển và mở rộng trở thành một hệ thống để đo các chu kỳ thời gian, đây cũng là cách hiểu thông dụng nhất của lịch.
Lịch là thước đo tính toán thời gian không thể thiếu trong cuộc sống vì thế dù qua thời gian dài hàng nghìn năm nó vẫn được sử dụng hàng ngày và trở thành một thước đo chuẩn mực không thể bỏ qua.

Cách tính và các loại lịch

Có rất nhiều cách tính lịch, cũng tùy theo từng cách tính ấy mà sinh ra nhiều loại lịch khác nhau nhưng nhìn chung thì có 4 loại lịch cơ bản là Dương lịch chí tuyến, dương lịch thiên văn, phi dương lịch và âm dương lịch. Trong mỗi loại lịch lớn lại chia ra thành từng cách tính lịch chi tiết riêng, cụ thể như sau:

Dương lịch chí tuyến

Dương lịch chí tuyến tính toán vị trí của trái đất dựa trên điểm phân (xuân phân, thu phân) để chỉ ra mùa, đây cũng được coi là cách tính phổ biến và chính xác nhất. 
 
Dương Lịch là gì? Nguồn gốc, cách tính và các loại lịch phổ biến 1
Dương lịch chí tuyến và các loại lịch

Các loại lịch thuộc dương lịch chí tuyến như sau:
  • Lịch Gregory: Lịch Gregory hay Gregorian Calendar là một bộ lịch được giáo hoàng Gregono XIII đưa ra vào năm 1582, chia 1 năm thành 12 tháng với 365 ngày, những năm có số thứ tự chia hết cho 4 sẽ là năm nhuận thêm một ngày vào tháng 2, trừ các năm có tận cùng bằng 00 thì phải chia hết cho 400 mới là năm nhuận. Hiện nay, dương lịch sử dụng chính là lịch Gregory.
  • Lịch Julius: Lịch Julius là loại lịch phổ biến nhất trên thế giới trước khi bị thay thế bởi Gregory. Trong đó lịch Julius quy ước 1 năm có 365,25 ngày tuy nhiên do độ dài của năm mặt trời là 365.242216 ngày cho nên một năm theo lịch Julius dài hơn khoảng 0.0078 ngày so với năm mặt trời, tức là khoảng 11 phút 14 giây. Vì thế sau một thời gian dài sử dụng, lịch Julius đã bị sai số nghiêm trọng và không khớp với thời gian mùa màng, vì vậy bị thay thế bởi Gregory.
  • Lịch Iran: Lịch Iran là một trong số ít những lịch vẫn còn tồn tại đến ngày nay, đây cũng chính là lịch chính thức của Iran. Lịch Iran không có quy luật tính chính xác như lịch Gregory hay Julius mà được tính toàn theo sự quan sát. Cụ thể, phút đầu tiên của một năm trong lịch Iran sẽ bắt đầu vào thời điểm xuân phân chuẩn kinh tuyến 52.5ºE hoặc GMT +3.5h, vì vậy năm Iran thường bắt đầu vào ngày 21/3 của lịch Gregorian.

Âm dương lịch

Dương Lịch là gì? Nguồn gốc, cách tính và các loại lịch phổ biến 2
Âm dương lịch là gì?
  • Dương lịch Thái: Dương lịch Thái hay còn được gọi là Phật lịch dù được gọi với cái tên dương lịch nhưng thực tế lại là một loại âm dương lịch, loại lịch này thường được dùng trong hệ thống tôn giáo Phật giáo ở các nước Đông Nam Á. Nó được tính dựa trên sự chuyển động qua các pha của Mặt Trăng với độ dài trung bình một năm là 365.25875 ngày, chênh lệch khá nhiều so với năm dương lịch chí tuyến
Bên cạnh dương lịch chí tuyến và âm dương lịch còn 2 loại lịch nữa là dương lịch thiên văn và phi dương lịch. Trong đó dương lịch thiên văn được tính theo vị trí của các chòm sao hoàng đạo và phi dương lịch được tính dựa theo chu kỳ giao hội của sao Kim.
Trên đây là một số thông tin giải đáp về khái niệm dương lịch là gì, nguồn gốc, cách tính cũng như các loại lịch phổ biến hiện nay. Đến thời điểm hiện tại Gregory vẫn là loại dương lịch được sử dụng phổ biến nhất dù vẫn có sai số so với lịch chính xác hiện đại. Hy vọng những thông tin trong bài viết này hữu ích. Chúc bạn một ngày làm việc hiệu quả!
Hỗ trợ khách hàng
Các chuyên viên tư vấn của Tất Thành luôn sẵn sàng giúp bạn. Hãy liên hệ ngay nếu bạn còn có câu hỏi trong đầu :)
Trần Minh Thắng
Trần Minh Thắng
Trần Minh Thắng
Gửi yêu cầu
Hãy cho Tất Thành biết mong muốn của bạn. Chúng tôi sẽ liên hệ lại cho bạn ngay lập tức.
Gửi thông tin liên hệ